Met een VR-bril op door het gebouw om te ervaren hoe het is om blind te zijn? Of testen hoe het is om een rolstoel te gebruiken? Geen goed idee. Vanuit wetenschappelijk onderzoek weten we namelijk dat de nadelen groter zijn dan voordelen, zo blijkt uit een vernieuwd rapport van Movisie.
Het meest concrete alternatief voor een ervaringsparcours is simpel: gewoon luisteren naar iemand die het eigen ervaringsverhaal deelt. Een persoon met een beperking zelf weet immers het beste wat obstakels zijn en waar een gebrek aan toegankelijkheid is. Dus als het doel is om de toegankelijkheid (in een gebouw, in een stad etcetera) te verbeteren, kun je het beste aankloppen bij ervaringsdeskundigen. Bovendien kan zo’n ontmoeting inleving en empathie tot stand brengen. Je kunt je veel meer gaan voorstellen hoe het voor iemand is om met validisme te maken te krijgen. En een verhaal van een ervaringsdeskundige kan je emotioneel raken. Hierdoor kunnen vooroordelen verminderd worden, zo weten we uit diverse onderzoeken.
Eventueel kan de ervaringsdeskundige die het eigen verhaal deelt, de luisteraars ook mee op stap nemen. Dus denk aan mensen die meelopen met een ervaringsdeskundige die in een rolstoel zit, en die vertelt welke obstakels er zijn in een gebouw. Of denk aan een stadswandeling met een ervaringsdeskundige die blind is.
Een andere optie zijn theaterstukken die gemaakt worden door mensen met een beperking zelf, waarin zij hun verhalen delen. Maar je kunt ook denken aan podcasts, boeken, artikelen, docu’s en films. Cruciaal bij al die vormen is dat de kijker of luisteraar meegenomen wordt in de ervaringen van mensen met een beperking zelf. Zodat het perspectief van mensen met een beperking centraal staat.